הבטחת לי קשת

דניאל פישר: הבטחת לי קשת

אוצרת: רווית הררי

התערוכה "הבטחת לי קשת" נוצרה עבור דנה גלריה לאמנות בקיבוץ יד מרדכי שבעוטף עזה, והוצגה בה בקיץ 2023, חודשים ספורים לפני ה־7 באוקטובר. באופן אירוני וסימבולי כאחד עסקה התערוכה בהימלטות מפני סכנת חורבן כלשהי ובחיפוש אחר מקלט ובית חדש, כאילו בישרה את הנולד. בה בשעה שדניאל פישר מייצגת בתערוכה את סיפורה האישי של אימהּ, שגורשה ממצרים ב־1956 והגיעה לישראל במסע רצוף תחנות ומעברים, זהו גם הנרטיב הקולקטיבי של בריחה וחיפוש אחר התחלה חדשה, המלווה את הקיבוץ ואת מדינת ישראל מראשית ימיהם, וביתר שאת מאז פרוץ המלחמה.

התערוכה מפגישה בין דו־ממד לתלת־ממד, בין פנים לחוץ ובין קדמת דנא לימינו אנו כדי לתאר את הן את המנוסה והן את המפלט, זו האישית וזו הקולקטיבית, זה הרגעי וזה הנצחי. 

You Promised Me a Rainbow

Danielle Fischer

أوعدتني بقوس قزح

دانيئل فيشر

הבטחת לי קשת

דניאל פישר

The exhibition was first presented at the Dana Art Gallery, Kibbutz Yad Mordechai

Many of Danielle Fischer’s works portray scenes of escape, fleeing disaster, and searching for a new start. These echo the story of her mother’s family and their expulsion from Egypt in 1956, followed by their migration to Paris and eventually to Israel – a journey punctuated by many stops and transitions. The narrative of escape, wandering, and survival, which also characterizes countless other stories of migration and displacement, is a recurring theme in Fischer’s work, viewed through the lens of the woman’s experience in a patriarchal world.

The exhibition You Promised Me a Rainbow was originally created for the Dana Art Gallery at Kibbutz Yad Mordechai in the Gaza envelope, where it was on view in the summer of 2023 – a few months before October 7. Ironically and symbolically, the exhibition explored themes of fleeing the threat of destruction and searching for shelter and a new home, as if foreshadowing what was to come. Indeed, while it represents the personal story of the artist’s mother, it is also the collective narrative that has shaped the kibbutz and the State of Israel since their inception, and even more so since the outbreak of the war. As its title suggests, it also echoes the biblical myth of the Great Flood.

The exhibition brings together drawing and sculpture, the two- and three-dimensional, and interior and exterior spaces. Flat wooden sculptures of hunted animals and airborne arrows line the gallery walls. The charred-black animals evoke survivors of a fire, or perhaps the flat, shadowy silhouettes of ancient cave paintings. At the center of the space, we come across a landscape scene: a body of water, perhaps a spring, and a tree beside it, like an exotic desert fantasy of another life – an oasis that offers refuge and the possibility of restoration. However, the tree is in fact an uprooted, dead branch, and the floor of the pool of water is lined with a printed PVC sheet masquerading as living water. Through these material choices, Fischer perhaps suggests that any hope for reconstruction and salvation, the building of a new home, is inextricably bound to our connection to nature and its restoration.

On the other side of the gallery, across from the escape scene and the desert oasis, Fischer has constructed a wooden alcove simulating an intimate studio. This space features a desk and a three-panel window that opens like a triptych of a landscape painting, capturing

the tension between the enclosed studio – an inner sanctuary of inspiration and creation – and the haunted, perilous outside world. The desk is covered with art supplies and artworks, colored pencils, and photographs of colorful light refractions. It seems that the artist is trying to create a complete, unbroken rainbow inside her studio, as if wishing

to restore the divine promise held in the story of the Great Flood: an eternal covenant with God, and a vow never again to bring destruction upon the world despite humanity’s sins. Facing the flight and catastrophe implied in the exhibition, the artist wonders with defiance and pain, yet with a childlike innocence: where is the rainbow she was promised?

Where is the life of peace and security it represents? In this futile attempt to conjure the elusive rainbow by herself, she clings to the promise of a serene life. Like the fleeing animals, she too escapes into the studio, looking for protection from the dangers of the

outside world. With that, perhaps she offers art itself as a place of refuge, as the only true possibility of salvation.

​

Curator: Ravit Harari

​​

​

התערוכה הוצגה לראשונה בדנה גלריה לאמנות, קיבוץ יד מרדכי

רבות מעבודותיה של דניאל פישר מתארות סצנות של בריחה, הימלטות מאסון וחיפוש אחר התחלה חדשה. אלו מהדהדות את סיפור הגירוש של משפחת אמּה ממצרים בשנת ,1956 שלאחריו היגרה לפריז ומשם לישראל במסע רצוף תחנות ומעברים. נרטיב הבריחה, הנדודים וההישרדות, המאפיין גם סיפורי הגירה ופליטּות רבים אחרים, מלווה את עבודותיה של פישר ומקבל בהן נקודת מבט של החוויה הנשית בעולם פטריארכלי.

התערוכה הבטחת לי קשת נוצרה עבור דנה גלריה לאמנות בקיבוץ יד מרדכי שבעוטף עזה, והוצגה בה בקיץ ,2023 חודשים ספורים לפני ה־7 באוקטובר. באופן אירוני וסימבולי כאחד עסקה התערוכה בהימלטות מפני סכנת חורבן כלשהי ובחיפוש אחר מקלט ובית חדש, כאילו בישרה את הנולד. ואכן, בה בשעה שהיא מייצגת את סיפורה האישי של אם האמנית, זהו גם הנרטיב הקולקטיבי המלווה את הקיבוץ ואת מדינת ישראל מראשית ימיהם, וביתר שאת מאז פרוץ המלחמה. כפי שמרמז שמה, היא אף מהדהדת את מיתוס המבול המקראי.

התערוכה מפגישה בין רישום לפיסול, בין דו־ממד לתלת־ממד ובין פנים לחוץ. על קירות הגלריה תלויים פסלי עץ שטוחים של חיות נרדפות וחיצים שלוחים. החיות השחורות כפיח נדמות לניצולות שריפה, או אולי לצללים שטוחים ברוח האסתטיקה של ציורי מערות קדומים. במרכז החלל תמונת נוף: מקווה מים, אולי מעיין, ועץ לצידו, מעין פנטזיה מדברית אקזוטית על חיים אחרים, נווה מדבר המציע מפלט ואפשרות לשיקום. אלא שהעץ הוא ענף עקור ומת, ובתחתית מקווה המים מודבקת יריעת פי וי סי מודפסת, המתחזה למים חיים. בבחירותיה החומריות פישר אולי מציעה כי אפשרות השיקום והגאולה, בנייתו של בית חדש, כרוכה בהכרח בחיבור לטבע ובשיקומו.

בצידה השני של הגלריה, כנגד סצנת הבריחה ונווה המדבר, יצרה פישר כוך עץ, המדמה סטודיו אינטימי, ובו שולחן עבודה וחלון בעל שלוש כנפיים

הנפתח כטריפטיך של ציור נוף. בכך היא מנסחת את המתח בין חלל הסטודיו הסגור – מרחב פנימי של השראה ויצירה – לבין הסביבה החיצונית הרדופה ושופעת הסכנות. על השולחן מונחים חומרים ותוצרי יצירה, עפרונות צבעוניים ותצלומים של השתברויות אור צבעוניות. נדמה כי האמנית מנסה ליצור בסטודיו קשת צבעונית בשלמותה, כמו מבקשת לשחזר את ההבטחה האלוהית הגלומה בסיפור המבול: הבטחה לברית עולם עם האל, והתחייבות שלא ימיט שוב

חורבן על העולם על אף חטאי האדם. אל מול סצנת הבריחה והאסון הנרמזים בתערוכה, תוהה האמנית בהתרסה ובכאב, גם אם בתום לב ילדי: איה הקשת שהובטחה לה? איה חיי השלום והביטחון שהיא מייצגת? בניסיון הנואל לייצר בעצמה את הקשת החמקמקה, היא כמו מבקשת לאחוז בהבטחה לחיי שקט ושלווה. כמו החיות במנוסה, היא נמלטת אל הסטודיו בחיפוש אחר הגנה מפגעי העולם החיצון. ואולי בכך היא מציעה את האמנות כמקום מפלט עבורה, כאפשרות הגאולה האמיתית.

​

אוצרת: רווית הררי

​

​

​

عُرُض المعرض لأول مرة في جاليري دانا للفنون، كيبوتس ياد مردخاي

العديد من أعمُال دانييل فيشر تُصوّر مشاهد للهروب، والفرار من الكوارث والبحث عنُ بداية جديدة. تردد هذه الأعمُال أصداء قصة تهجير عاُئلة والدتها من مصر عاُم 1956، والتي أعقُبها هجرتهم إلى باريس ثم إلى إسرائيل، في رحلة طويلة مليئة بالمحطات والانتقالات. سردية الهروب، والترحال والبقاء، التي تميّز أيضًاً العديد من قصص الهجرة واللجوء الأخرى، ترافق أعمُال فيشر باستمرار، وتكتسب فيها منظور التجربة النسائية في عاُلم أبوي.

أُنجز معرض أوعدتني بقوس قزح خصيصًا لجاليري دانا للفنون في كيبوتس ياد مردخاي الواقع في غلاف غزة، وعُرُض هناك في صيف عاُم 2023، قبل أشهر قليلة من السابع من تشرين الأول. وبشكل يجمع بين المفارقة والرمزية، تناول المعرض فكرة الهروب من خطر الخراب والبحث عنُ ملاذ وبيت جديد، وكأنه كان يستشرف ما سيحدث لاحقًا. وفي الوقت الذي يروي فيه المعرض قصة والدة الفنّانة الشخصية، فإنه يجسد أيضًاً السردية الجماعيُة التي رافقت الكيبوتس ودولة إسرائيل منذ بداياتهما، وبصورة أشد منذ اندلاع الحرب. وكما يوحي عنُوانه، فإنه يستدعيُ كذلك أسطورة الطوفان التوراتية.

يجمع المعرض بين الرسم والنحت، وبين ثنائي وثلاثي الأبعاد، وبين الداخل والخارج. علُى جدران الجاليري تتدلى منحوتات خشبية مسطحة لحيوانات مطاردة وسهام منطلقة نحوها. تبدو الحيوانات السوداء، بلون السخام، وكأنها ناجية من حريق، أو ربما كظلال مسطحة تستلهم جمالية رسوم الكهوف القديمة. في وسط الفضاًء تنتصب صورة لمشهد طبيعي: بركة ماء، ربما نبع، وإلى جانبها شجرة، تشبه فانتازيا صحراوية غريبة عنُ حياة أخرى، واحةٍ تعد بالملاذ وإمكانية التعافي. غير أن الشجرة ليست سوى غصن مبتور وميت، أما قاع البركة فقد غُطّي بطبقة مطبوعةُ من مادة بولي كلوريد الفاينيل تتظاهر بأنها مياه حيّة. من خلال اختياراتها المادية، ربما توحي فيشر إمكان التعافي والخلاص وبناء بيت جديد يرتبط حتمًا بإعاُدة الارتباط بالطبيعة وترميمها.

في الجهة الأخرى من الجاليري، وعلُى نقيض مشهد الهروب والواحة، أقامت فيشر تجويفًا خشبيًا يحاكي مرسمًا حميميًا، يضمً طاولة عمُل ونافذة ثلاثية الأجنحة تُفتح مثل لوحة ثلاثية الأجزاء تعرض منظرًا طبيعيًا. وهي تصوغ بهذا التوتر القائم بين فضاًء المرسم المغلق – كحيز داخلي للإلهام والإبداع - وبين البيئة الخارجية الملاحقة والمليئة بالمخاطر. علُى الطاولة تتناثر مواد ونتاجات فنّية، أقلام تلوين وصور فوتوغرافية لانكسارات ضوء ملونة. يبدو أن الفنّانة تحاول أن تخلق داخل المرسم قوس قزح كاملًا، وكأنها تسعى إلى استعادة الوعدُ الإلهي الكامن في قصة الطوفان: وعدُ العهد الأبدي مع الله، والتعهد بألا يُنزِل الخراب بالعالم مرة أخرى رغم خطايا البشر. مقابل مشهد الهروب والكوارث الذي يلمح إليه في المعرض، تتساءل الفنّانة، بتحدٍ وألم، وإن كان ببراءة طفولية: أين قوس القزح الذي وُعِدُت به؟ وأين حياة السلام والأمان التي يمثله؟ وفي محاولتها اليائسة لصنع قوس القزح المراوغ بنفسها، تبدو وكأنها تتشبث بوعدُ حياة هادئة ومطمئنة. وكما تهرب الحيوانات في أعمُالها، تلجأ هي أيضًاً إلى المرسم بحثًا عنُ الحماية من أخطار العالم الخارجي. وربما تقترح بذلك أن الفن نفسه هو ملاذها، وأنه إمكانية الخلاص الحقيقية.

القيمّّة: راڤيت هراري